قوله : او فى المكلّف به : مانند مثال ظهر و جمعه كه قبلا گذشت چه آنكه هركدام از آن دو مكلّف به مىباشند و مقصود از مكلّف به متعلّق و مورد تكليف و حكم شرعى است . قوله : فالاوّل مجرى الاستصحاب : مقصود از « اوّل » موردى است كه حالت سابق بر شكّ را ملاحظه مىكنند چنانچه مثالش گذشت . قوله : و الثّانى مجرى التّخيير : مقصود از « ثانى » موردى است كه حالت سابقه را ملاحظه نكرده و احتياط نيز ممكن نباشد همچون موارد دوران امر بين محذورين كه مثال آن قبلا گذشت يعنى مكلّف در اين قبيل مواضع مخيّر است كه هريك از طرفين شكّ را كه خواست امتثال كند . قوله : و الثالث مجرى اصالة البراءة : مقصود از « ثالث » موردى است كه حالت سابقه را ملاحظه نكرده و احتياط ممكن بوده و شكّ در تكليف باشد و مثال آن قبلا ذكر شد . قوله : و الرّابع مجرى قاعدة الاحتياط : مقصود از « رابع » موردى است كه حالت سابقه را ملاحظه ننموده و احتياط ممكن بوده و شكّ در مكلّف به باشد چنانچه مثالش گذشت . متن : و بعبارة أخرى : الشّكّ امّا أن يلاحظ فيه الحالة السّابقة ، او ، لا : فالاوّل مجرى الاستصحاب و الثانى امّا ان يكون الشّكّ فيه فى التّكليف ، او ، لا فالاوّل مجرى اصالة البراءة و الثّانى امّا ان يمكن الاحتياط فيه ، او ، لا : فالاوّل مجرى قاعدة الاحتياط و الثّانى مجرى قاعدة التّخيير . ترجمه : مرحوم مصنّف مىفرماين : و به عبارت ديگر : شكّ يا در آن حالت پيشين اعتبار و ملاحظه مىشود يا نمىشود :